Sultan Veled Üzerine Bir Bibliyografya Denemesi-I

Öz

Bahâeddîn Muhammed Sultan Veled, Türkiye Selçukluları devrinde önde gelen âlim, mutasavvıf ve şair şahsiyetlerdendir.  Mevlânâ Celâleddîn’in büyük oğlu olarak tanınan Sultan Veled, Anadolu’da babasının adıyla bilinen Mevlevîliğin fiili kurucusudur. Mevlânâ’nın fikirleriyle filizlendirdiği Mevlevîlik tarikatını sistemli bir yapıya büründürüp asırlarca yaşamasını sağlamıştır. Mevlevîliğin adab ve erkanını düzenlemesinin yanı sıra babasının eserlerinin çoğaltılmasıyla ve redaksiyonuyla da yakından ilgilenmiştir. Sultan Veled sadece tarikat işleriyle ilgilenmemiş babasının izinden giderek eserler telif etmiştir. Mesnevî-yi Veledî olarak bilinen İbtidânâme ile Rebâbnâme ve İntihânâme’den müteşekkil üçlü mesnevî ile bir Divan nazmetmiştir. Aynı zamanda sohbetlerini içeren Ma‘ârif isimli mensur bir eseri bulunmaktadır. Eserleri, yaşadığı devrin tarihî şahsiyetleri hakkında bilgi vermesi, Mevlevî tarihi için birincil kaynak olması ve XIII. yüzyıl Türkçesinin Anadolu’da yazılı ilk şiir örneklerini barındırması açısından önemi haizdir. Bu hususiyetlerinden dolayı Sultan Veled ve eserleri hakkında araştırmalar yapılmıştır. Ancak Sultan Veled gerek kendi mütevazı kişiliği gerekse de babasıyla kıyaslanmasından dolayı tarihsel süreçte hep Mevlânâ’nın gölgesinde kalmış ve ikincil planda değerlendirilmiştir. Fakat son yıllarda akademik çalışmalarda Sultan Veled ve eserleri daha fazla ilgi görmeye başlamış ve onun hakkında yapılan çalışmalarda kayda değer artış olmuştur. Bu çalışmada, Sultan Veled’in hayatı, düşünceleri ve eserleri üzerine yapılan çalışmalar tespit edilerek kapsamlı bir bibliyografya hazırlanacak ve Sultan Veled hakkında araştırma yapanların dikkatine sunulacaktır.